KURUCU & TARİHÇE

Aksoy Holdingin Kurucu Başkanı olan Erdal Aksoy 1943 yılında Trabzon’da doğmuştur. Altı kardeşi bulunan Erdal Aksoy, ailenin ikinci çocuğudur. 7 yaşına geldiğinde Erzurum ve civar şehirlerde kereste, odun ve kömür satışı yapan bir tüccar olan babası Osman Aksoy ile çalışmaya başlamıştır. 1940’ların sonunda ailesinin İstanbul’a taşınmasının ardından Erdal Aksoy, aile işlerinde babasına destek olmak amacıyla İstanbul ve Erzurum arasında seyahatlerde bulunmuştur. İlk ve orta öğrenimine Sarıyer’de devam eden Aksoy, daha sonra Kabataş Lisesine gitmiştir. İstanbul Teknik Üniversitesinden mezun olduktan sonra 1966’da Elektrik ve Elektronik Mühendisliği alanında yüksek lisansını tamamlamıştır.

İş hayatına ağabeyi Erol Aksoy ile küçük çaplı inşaat projelerinde başlayan Erdal Aksoy, 1971 yılında Sarıyer’de Mobil Oil akaryakıt istasyonu açmıştır. Bu istasyondaki satış hacminin giderek artmasının ardından balıkçı gemilerine satış yapmak amacıyla Rumeli Feneri’nde bir istasyon daha açmıştır. Bu alanda başarılı olan Aksoy, Mobil Oil Türkiye ile ilişkilerini bir adım öteye taşıyarak deniz taşımacılığı işine girmeye karar vermiş ve Mobil Oil ürünlerini taşımak amacıyla küçük bir tanker alarak ilk başlarda ülke çapında hizmet verirken daha sonra dünya çapında faaliyetini sürdürmüştür. On yıl içerisinde işlerini başarılı bir şekilde büyüterek kimyasal yük tankerleri, büyük ve orta kuru yük gemileri ve RoRo gemileri (Türkiye’de ilk) dahil 14 gemisi ile Türkiye’nin en büyük armatörleri arasında yerini almıştır. Tüm deniz taşımacılığı şirketlerini, 1978 yılında kurduğu Aksoy Holding çatısı altında toplamış ve aynı yıl – henüz 35 yaşında iken – Türkiye kişisel gelir vergisi sıralamasında ilk beşe girmiştir. Aksoy, gemi filosunu lojistik piyasalarının yükselişte olduğu 1980’lerde satarak enerji sektörüne yoğunlaşmaya karar vermiştir.

Erdal Aksoy, 1983 yılında Enak Pazarlama, Depolama ve Nakliyat adı altında petrol ürünleri pazarlama, depolama ve nakliyat şirketini kurmuştur. Aksoy Holding ve Enka Holdingin %50-50 ortak girişimi olan Enak, kuruluşundan Birinci Körfez Savaşı’na (1991) kadar Türkiye, İran ve Irak arasında yüksek hacimli petrol ticareti yapmıştır. Bu süre zarfında Enak, Türkiye kurumlar vergisi sıralamasında en üst sıralarda yer almakla kalmamış, aynı zamanda ülkeye yüksek miktarlarda döviz girişi de sağlamıştır. Aksoy Holding, 1991 yılında Enka Holdingin %50 hissesini satın almış ve 2005 yılında yeniden yapılandırarak Aksoy Holdingin inşaat alanındaki iştirakine dönüştürmüştür. Daha sonra 2010 yılında uluslararası ticaret iştirakine dönüştürülen şirket, günümüzde Aksoy Enternasyonal adı altında faaliyetlerini sürdürmektedir.

Erdal Aksoy, farklı dağıtım şirketlerinden 800’ü aşkın akaryakıt istasyon sahibinin ortaklığıyla 1980 yılında Tabaş Petrolcülüğü kurmuş ve şirket, Aksoy’un liderliğinde hızlı bir büyüme kaydetmiştir. 1995 yılında şirketin %25’ini ABD merkezli Conoco Petroleum Inc. satın almış ve Tabaş, bu güçlü ortağı ile 1996 yılında dönemin lider akaryakıt firmalarından Türkpetrolün sahibi Turcas Petrolcülüğün çoğunluk hisselerini satın almıştır. Bu satın alma işleminin ardından Aksoy, 1999 yılında Tabaş Petrolcülük ile Turcas Petrolcülüğü, Tabaş Petrolcülüğün aktif ve pasitfleri altında ancak Turcas Petrol adı ile birleştirmiştir. Erdal Aksoy ve ailesinin Turcas Petrol’deki hisseleri ayni sermaye olarak 2005 yılında Aksoy Holdinge aktarılmış ve aynı yıl Aksoy Holding, ConocoPhillips’in Turcas’taki hisselerini de satın alarak günümüzde de geçerli olan hisse çoğunluğuna (%51,55) sahip olmuştur.

2006 yılında Turcas, Türkiye akaryakıt sektörünün bir diğer lider markası Shell Türkiye ile Shell & Turcas Petrol A.Ş. ortak girişim şirketi altında birleşmiştir. %70 Shell Türkiye ve %30 Turcas Petrol ortaklığıyla kurulan Shell & Turcas Petrol, kuruluşundan itibaren istikrarlı bir şekilde her sene Fortune ve benzeri dergilerin Türkiye’nin en büyük şirketleri sıralamasında ilk 10’da yerini almıştır. Aksoy Holding’in çoğunluk hissedarı olduğu Turcas hisseleri, 1992 yılından bu yana Borsa İstanbul’da (BIST:TRCAS) işlem görmektedir. Çeşitlendirilmiş yatırım portföyüne sahip petrol ve enerji odaklı bir yatırım şirketi olan Turcas, her biri kendi segmentinde küresel dev olan çok uluslu enerji şirketleriyle değer yaratan projelerde uzun vadeli ortaklıklar kurarak büyüme stratejisi izlemektedir. Bu ortaklık stratejisinin bir diğer önemli örneği de Turcas’ın Alman RWE ile Denizli’de ortak yatırımla hayata geçirip işlettiği 800 MW kurulu gücündeki kombine çevrim doğalgaz enerji santraline ilişkin ortaklıktır.

Petrol ve enerji sektörlerindeki faaliyetlerinin yanı sıra Turcas, Erdal Aksoy’un 1990’ların başından itibaren Azerbaycan’da geliştirmiş olduğu ilişkiler ve başarılı iş faaliyetleri sayesinde, SOCAR ile 2007 yılında kurduğu ortak girişim şirketi üzerinden Petkim Petrokimya Holding’i T.C. Özelleştirme İdaresi Başkanlığından 2 Milyar 40 Milyon ABD Dolarına satın alarak petrokimya sektöründe de hatırı sayılır seviyede bir tecrübe ve bilgi birikimi edinmiştir. Her ne kadar Turcas sonradan petrokimya ve rafinaja ilişkin yatırımlarından çıkmış olsa da Türkiye, SOCAR’ın bu ortak girişimle başlayan 20 Milyar ABD Doları büyüklüğündeki petrokimya, rafinericilik, doğalgaz, altyapı, lojistik ve enerji yatırımlarına ev sahipliği yaparak büyük ekonomik kazanımlar elde etmiş, on binlerce ilave istihdam yaratmıştır.

Aksoy Holding, Aksoy Enternasyonal, Turcas Petrol ve buna bağlı Turcas Kuyucak Jeotermal Elektrik Üretim gibi bağlı ortaklıkların Yönetim Kurulu Başkanlığını sürdüren Erdal Aksoy, aynı zamanda Turcas’ın amiral gemisi iştiraki Shell & Turcas Petrol’ün de Kurucu Yönetim Kurulu Üyesi’dir.

Petrol ve enerji işinin yanı sıra Erdal Aksoy, kardeşi Erol Aksoy ile birlikte 1980’lerin sonunda Türkiye’nin hızla büyüyen turizm ve gayrimenkul sektörlerine de yatırım yapmaya başlamıştır. İki kardeş, 1988 yılında Yeditepe Beynelmilel Otelciliği kurmuş, Amerikan Hilton Hotels Corp., Uluslararası Finans Kurumu (IFC), Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı ve Sosyal Güvenlik Kurumu ile ortaklık kurarak, uzun dönem Türkiye’deki en büyük otel olan (ilk açıldığında 670 odası ile) İstanbul Boğazı manzaralı, beş yıldızlı, bugün 553 odalı ultra lüks Conrad Istanbul Bosphorus’u inşa etmiştir. 1992’de kapılarını açan Conrad Istanbul Bosphorus, günümüzde hala İstanbul turizminin baş tacı yatırımlarından birisi olmaya devam etmektedir. Conrad Istanbul Bosphorus’un 70 milyon ABD Doları yatırımla 3 yıl süren kapsamlı renovasyon çalışması 2016 yılında tamamlanmıştır. Bugün Conrad Istanbul Bosphorus, Aksoy Ailesinin sanat koleksiyonunda nadide konuma sahip, 2. Meşrutiyet Dönemi’nin değerli ressamı Hüseyin Avni Lifij’in 500’ü aşkın eserini barındıran Belkıs & Erdal Aksoy Koleksiyonu’nun özenle seçilen 100 eserini sanatseverlerle buluşturmaktadır.

Erdal Aksoy’un gayrimenkul alanındaki bir diğer girişimi olan Aksoy Bodrum Taşınmaz Yatırımları A.Ş., ilk yatırımını Bodrum Yalıkavak’ta Tilkicik Körfezi’nde yer alan 126.000 m2 yarımada üzerinde yer alan ultra lüks yaşam kompleksi Epique Island markasıyla hayata geçirmektedir. 75 müstakil villa, 50 suitli butik otel ve 150 tekne bağlama kapasiteli marinadan oluşacak projenin tasarımı, sofistike villa ve açık hava yaşamı üzerine uzmanlaşmış Güney Afrikalı mimarlık firması SAOTA üstlenmiştir. İnşaatına Ekim 2014’te başlanan projenin lansmanı, Ağustos 2015’te gerçekleştirilmiştir. Villaların 2018 sonunda teslim edilmesi planlanmaktadır.

Bir dönem Aksoy Holding’in portföyünde yer alan TAIB Yatırım Bankası, 2016 yılında Azerbaycan’ın en büyük özel bankası Pasha Banka satılmış ve bankanın ismi Pasha Bank Türkiye olarak değiştirilmiştir.

Seçkin ve saygıdeğer girişimcilik hayatının yanı sıra Aksoy, devletine ve milletine hizmet etmek amacıyla bir dizi sivil toplum kuruluşunda da aktif rol üstlenmiştir 1980-1985 yılları arasında Türk Armatörler Birliği Başkanlığı görevini üstlenen Aksoy, 1982-1986 yılları arasında da Deniz Ticaret Odası Kimyevi Madde ve LPG Yük Gemiciliği Meslek Komitesi Başkanlığı görevini yürütmüş ve 1986’da TİSK Yönetim Kurulu Üyesi olmuştur. Aksoy, 1976-1990 yılları arasında Sarıyer Spor Kulübü Başkanı olarak hizmet vermiş ve bu dönemde takım, Türkiye Birinci Liginde en başarılı yıllarını yaşayarak Avrupa Balkan Şampiyonluğu kazanmıştır. İş ve sivil toplum hayatının yanı sıra bir dönem siyasi hizmet de yapan Aksoy, 1989-1993 arasında Anavatan Partisi (ANAP) Sarıyer İlçe Başkanlığı, 1993-1997 arasında da İstanbul İl Başkanlığı görevlerini üstlenmiştir.

Erdal Aksoy, Eduard Şevardnadze Türkiye-Gürcistan İşbirliği Vakfı ile Türk Gürcü Eğitim ve Kültür Vakfının önde gelen kurucularındandır. 1998’den beri Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TUSİAD) üyesi olan Erdal Aksoy, 2000 yılından beri Türkiye Ekonomik ve Sosyal Etütler Vakfı (TESEV) Yüksek Danışma Kurulu üyesi, 2013 yılından beri Azerbaycan Diplomasi Akademisi (ADA) Mütevelli Heyeti üyesi ve 2015 itibariyle de Kamusal Politika ve Demokrasi Çalışmaları (PODEM) Yönetim Kurulu Başkan Vekilidir.

Erdal Aksoy’un aldığı ödüller arasından şunlar yer almaktadır:
-    İstanbul Ticaret Odasının 1978 ve 1980 yılları arasında ülke çapında en fazla kişisel gelir vergisi ödeyen 5 mükellef altın madalyası,
-    Ülkeye yüksek döviz girdisi sağlaması nedeniyle 1980 ve 1985 yılları arasında İstanbul Ticaret Odası ve Deniz Ticaret Odası tarafından verilen çeşitli madalya ve takdir belgeleri,
-    Ana Ortağı, Yönetim Kurulu Başkanı veya Üyesi olduğu şirketler adına, İstanbul ve Türkiye çapında en yüksek kurumlar vergisi ödemeleri nedeniyle İstanbul Ticaret Odasından 1996, 1997, 1998, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2016 ve 2017 yıllarında aldığı çok sayıda altın, gümüş, bronz madalyalar ve takdir belgeleri.

İngilizce bilen Aksoy, 1974 yılından bu yana Belkıs Aksoy ile evlidir. Erdal ve Belkıs Aksoy sanata olan ilgileri ile bilinirler ve içlerinde Hüseyin Avni Lifij, Nazmi Ziya, Halil Paşa, Timur Kerim İncedayı ve başka seçkin sanatçılara ait resimlerin bulunduğu bir koleksiyona sahiptirler. Çiftin, Banu Aksoy Tarakçıoğlu (1975) ve Batu Aksoy (1977) olmak üzere iki çocuğu vardır. Banu Aksoy Tarakçıoğlu, Aksoy Holding Yönetim Kurulu Üyesi ve Turcas Petrol Yönetim Kurulu Başkan Vekili, Batu Aksoy ise Aksoy Holding Yönetim Kurulu Başkan Vekili ve Turcas Petrol CEO ve Yönetim Kurulu Üyesi olarak görevlerini yürütmektedir.

Erdal Aksoy ve ailesinin liderliğinde yönetilen Aksoy Holding büyümesini Petrol & Enerji, Turizm & Gayrimenkul ve Uluslararası Ticaret sektörlerine odaklı yatırımlar ile sürdürmeyi hedeflemektedir.